خط میخی...
نخستین خطی که در ایران زمین با آن یکی از زبانهای ایران باستان نوشته
شده، خط میخی هخامنشی است، تا جاییکه آنچه از آثار کتبی زبان روزگار
هخامنشیان که به صورت فارسی نامیده میشود و به ما رسیده، با همین خط نوشته
شده است.
بسیاری از تحقیقات نشان می
دهد، آثار میخی که در دست داریم، همه از زمان هخامنشیان است. بنا به نظر
برخیها نخستین خط میخی هخامنشی به دست آمده متعلق به کورش کبیر است که در
دشت مرغاب به جای مانده و در آن تنها یک جمله "من هستم کوروش شاه هخامنشی"
نوشته شده است. عده ای نیز معتقدند خط میخی هخامنشی به احتمال زیاد توسط
داریوش بزرگ ایجاد شده است.
برخی دیگر نیز معتقدند کتیبه دشت مرغاب به
همراه پیکر بالدار و تاج بر سر واقع در دشت مرغاب متعلق به کوروش کوچک
برادر اردشیر دوم است که به امید رسیدن به تاج و تخت با برادر خود جنگید و
در کونخ در دوازده مایلی بابل شکست خورد و کشته شد. (البته طبق نظر بعضی
دیگر بسیار بعید به نظر می رسد که برای او در دشت مرغاب پیکری تراشیده و به
او لقب شاهی دهند.)
کتیبه های خط میخی، حاوی اطلاعات ارزشمند تاریخی
طبق نظر برخی، نمونه های خط میخی پارسی باستان در کتیبه های پادشاهان
هخامنشی در عرض سیصد سال از زمان سلطنت آریا من؛ نوه هخامنش تا زمان داریوش
سوم به کار برده میشده است، (از حدود 600 تا 330 پیش از میلاد)، ضمن
اینکه پس از انقراض سلسله هخامنشی در اثر غلبه و استیلای اسکندر مقدونی، خط
پارسی باستان نیز متروک شد.
کتیبه های خط میخی پارسی بر لوحه های
زرین، سیمین، سنگی و گلی و در کمر کوهها و روی ظروف سنگی به نام آریامن،
ارشام، کورش کبیر، داریوش کبیر، خشایار، اردشیر اول، داریوش دوم، اردشیر
دوم و اردشیر سوم پیدا شده، ضمن اینکه محل پیدا شدن این کتیبه ها در ایران،
ترکیه و مصر بوده و در موزه های ایران، لندن، پاریس، برلین و لینگراد
موجود است.
از این کتیبه ها موضوعات قابل توجهی از جمله موضوعاتی راجع
به وقایع تاریخی، فتوحات جنگی و احداث کاخهای سلطنتی، نام کشورهایی که دولت
مربوطه را تشکیل میدادند و نیز سجایای اخلاقی حاکمان هخامنشی به دست آمده
که این امر بر اهمیت کتیبه های یادشده میافزاید.
خلا آموزش خط میخی به صورت منسجم در کشور
در این میان با توجه به اهمیت خط میخی در آشنا کردن علاقمندان با بسیاری
از واقعیات تاریخی انتظار میرفت کلاسهای مختلفی در زمینه آموزش این خط
برای عموم در کشور تشکیل شده باشد اما این گونه نیست.
البته ممکن است
در این زمینه تلاشهایی صورت گرفته باشد اما به نظر میرسد این تلاشها منسجم
نبوده و نتوانسته به نیاز علاقمندان به صورت کامل پاسخ دهد.
آموزش خط میخی به صورت منسجم برای اولین بار در کرج
در چنین شرایطی موزه مردم شناسی و اسناد و نسخ خطی کرج با توجه به اهمیت
آموزش عمومی خط یادشده، برای اولین بار اقدام به برگزاری کلاس منسجم در این
زمینه برای عموم کرده است.
—
|
+|
نوشته شده در چهارشنبه بیست و سوم فروردین ۱۳۹۱ساعت 13:34  توسط علی علیزاده
|